- بر اساس آمار اتحادیه بینالمللی راهآهنها (UIC) طی سالهای 2010 تا 2023 طول شبکه ریلی جهان از 1021 به 915 هزارکیلومتر کاهش یافته ولی در همین مدت طول شبکه دوخطه از 212 به 250 و طول شبکهبرقی از 279 به 329 هزارکیلومتر افزایش یافته است (10% کاهش طول شبکه، 18% افزایش شبکه دوخطه و 18% افزایش شبکه برقی جهان). با این حال بار 6% افزایش (9281 به 9813 میلیاردتنکیلومتر) و مسافر 5% افزایش داشت (2765 به 2909 میلیاردنفرکیلومتر) (تین 222422).
- در این روند افزایش سهم شبکه برقی راهآهن، برخی کشورها مانند هند رویکرد تغییر سریع شبکه دیزلی به برقی (تین 312477) را اتخاذ نمودند (احتمالا بدلیل ترافیک بالای خطوط و توجیه اقتصادی بالای برقیسازی اغلب آنها) و برخی مانند بیشتر کشورهای اروپاییوآسیایی روند برقیسازی تدریجی را طی مینمایند (ژاپن 64%، فرانسه 59%، روسیه 52%، انگلیس 39%، 2025).
- در چنین شبکههایی تغییر لکوموتیو برقی به دیزلی و برعکس کاریست زمانبر و پرهزینه و برای همین بسیاری از کشورهای اروپایی رویکرد بکارگیری لکوموتیوهای دوگانه (برقی-دیزلی) را اتخاذ کردهاند (از 1956 آمریکا پیشاهنگ دوگانه، تین 292013)
- در چنین شبکههایی، برای قطارهای خودکشش که ناوگان کشش مستقل و قابل جداشدن ندارند این تغییر ممکن نیست و به همین دلیل کشورهایی مانند انگلیس، رویکرد بکارگیری ناوگان خودکشش دوگانه (Bi-mode) را اتخاذ کردهاند (تین 223709).
- نمونه لکوموتیو ALP-45DP ساخت Bombardier که 80 دستگاه از 2010 ساخته شد: 1) قدرت دیزل: 4168 اسب (با دو موتور 3512) و در حالت برقی: 5360 اسب از شبکه بالاسری. 2) سرعت برقی 201 کیلومتربرساعت. 3) وزن 131 تن با 4 محور.
- دو نوع از لکوموتیوهای دوگانه اروپا که مورد استقبال بیشتری قرار گرفتهاند ساخت شرکتهای زیمنس و اشتدلر سوئیس هستند.
- لکوموتیو Vectron، 4 محوره ساخت Siemens با قدرت دیزل: 3216 اسب (با موتور 16 سیلندر MTU4000) ودرحالت برقی: 3216 اسب از شبکه بالاسری. 2) سرعت برقی و دیزلی 160 کیلومتربرساعت. 3) وزن: 90 تن. 4) کشش اولیه 300 کیلونیوتن.
- لکوموتیو EuroDual، 6 محوره ساخت Stadler سوئیس که از 2016 ساخته شد: 1) قدرت دیزل: 3752 اسب (موتور CAT) و در حالت برقی: 8240 اسب از شبکه بالاسری. 2) سرعت 120 کیلومتربرساعت. 3) وزن: 126 تن. 4) کشش اولیه 500 کیلونیوتن.
- در لکوموتیوهای باری شش محوره شرکت اشتدلر (Stadler) برای بخش خصوصی کورفز اولاشتیرما در ترکیه، توان برقی 6150 کیلووات (بیشاز 8000 اسب) و دیزل 3750 اسب CAT، کشش اولیه 500 کیلونیوتن، سرعت 120 و مخزنسوخت 4000 لیتری.
- هرچند هدف کشورهای اروپایی از سفارش و خرید لکوموتیو دوگانه سهولت و سرعت بیشتر تردد بین خطوط برقی و دیزلی بدون تعویض لکوموتیو است ولی نباید از قابلیت این فناوری در توسعه اقتصادیتر و سریعتر خطوط برقی غفلت نمود بویژه برای کشور ایران که با دارا بودن فناوری ساخت لکوموتیوهای زیمنس و آلستوم میتوانند برای تبدیل به نوع برقی-دیزلی بکار گرفته شوند، خطی مانند راهآهن بافق-بندرعباس را میتوان ابتدا در مسیرهای فراز در هر جهت برقی و سپس بتدریج بقیه مسیر را کامل نمود.
- اگر لکوموتیو مورد نیاز با فرض برقیکردن بافق-بندرعباس ... ازنوع دوگانه محاسبه گردد (تین 222422)، کارایی لکوموتیوهای باری جدید افزایش یافته، خرابیها کمتر شده و با برقیسازی خطوط بصورت نیمهبرقی هزینه و زمان اجرا کاهش خواهد یافت.
- با پیشبینی قابلیت برقی شدن لکوموتیوهای آلستوم در 1376، امکان ساخت داخل لکوموتیوهای برقی-دیزلی (مانند لکوموتیو EuroDual با توان 2800 و 6150 کیلووات) فراهم خواهد شد، پایلوت طرح را میتوان در بافق-سیرجان آغاز نمود (تین 242643).
- مجوز برنامه هفتم برای نوسازی و تامین 550 لکوموتیو و برنامه برقیکردن شبکه میتواند به فرصتی برای جبران عقبافتادگیها و رفع گلوگاه کشش تبدیل گردد. با تجربیات ساخت مترو ملی، طرح تبدیل لکوموتیوهای دیزل آلستوم به دوگانه با موتور 3000 اسب، ترانسفورماتور، پانتوگراف ... میتواند با همکاری شرکتهای دانشبنیان و حمایت معاونت علمی عملیاتی گردد (تین 256292).
- این رویکرد علاوه بر اینکه هیچ اختلالی در آمادهبکاری و تعداد لکوموتیوهای گرم آلستوم که سالهاست زیر 40 دستگاه بوده ایجاد نخواهد نمود سبب خواهد شد ضعف موتور دیزل لکوموتیوهای موجود با جایگزینی نوع MTU4000 در نوع دوگانه برطرف گردد.